Lajme nga Bota

Gorbachev, the Soviet leader who helped end the Cold War

Gorbachev, the Soviet leader who helped end the Cold War

Mikhail Gorbachev, who passed away yesterday, was one of the most influential political figures of the 20th century.

He presided over the dissolution of the Soviet Union which had existed for almost 70 years and dominated large areas of Asia and Eastern Europe.

When he planned his reform program in 1985, his sole aim was to revive his country's stagnant economy and restructure the political processes.

His efforts became the catalyst for a series of events that ended communist rule, not only within the USSR, but throughout its former satellite states.

Gorbachev, the Soviet leader who helped end the Cold War

Childhood and education

Mikhail Sergeyevich Gorbachev (Gorbaçov) lindi më 2 mars 1931 në rajonin e Stavropolit të Rusisë jugore.

Prindërit e tij punonin të dy në ferma kolektive dhe Gorbaçovi drejtonte autokombajnat kur ishte adoleshent.

Në kohën kur u diplomua në Universitetin Shtetëror të Moskës në vitin 1955, ai ishte një anëtar aktiv i Partisë Komuniste.

Angazhimi në parti

Në kthimin e tij në Stavropol me gruan Raisa, ai filloi të rritej shpejt në karrierë përmes strukturës rajonale të partisë.

Gorbaçovi ishte nga një brez i ri aktivistësh partiakë që u bënë gjithnjë e më të padurueshëm ndaj figurave të vjetra në krye të hierarkisë sovjetike.

Në vitin 1961 ai ishte sekretar rajonal i Lidhjes së Re Komuniste dhe ishte bërë delegat në Kongresin e Partisë.

Roli i tij si administrator bujqësor i dha mundësinë për të futur risi dhe kjo, së bashku me statusin e tij në parti, i dha atij një ndikim të konsiderueshëm në rajon.

Në vitin 1978 shkoi në Moskë si anëtar i Sekretariatit të Komitetit Qendror për Bujqësinë dhe vetëm dy vjet më vonë u emërua anëtar i plotë i Byrosë Politike.

Gjatë mandatit të Yuri Andropov si sekretar i përgjithshëm, Gorbaçovi bëri një sërë udhëtimesh jashtë vendit, duke përfshirë një vizitë në Londër në vitin 1984, ku i la përshtypje kryeministres Margaret Thatcher.

Gorbachev, the Soviet leader who helped end the Cold War
Me Margaret Thatcher

Në një intervistë për BBC ajo tha se ishte optimiste për marrëdhëniet e ardhshme me BRSS. "Më pëlqen zoti Gorbachev," tha ajo. "Ne mund të bëjmë biznes së bashku."

Treg i lire

Detyra e tij e parë ishte të ringjallte ekonominë sovjetike të ngordhur, e cila ishte pothuajse në pikën e kolapsit.

Ai ishte gjithashtu mjaft mendjemprehtë për të kuptuar se duhej të kishte një reformë rrënjësore të vetë Partisë Komuniste nëse reformat e tij ekonomike do të kishin sukses.

Gorbaçov risolli në përdorim dy fjalë ruse. Ai tha se vendi kishte nevojë për "perestrojkë" ose ristrukturim dhe mjeti i tij për t'u marrë me të ishte "glasnost" - hapje.

"Ju keni duke mbetur prapa pjesës tjetër të ekonomisë," u tha ai bosëve komunistë të Leningradit, në Shën Petersburg në 1991. "Mallrat tuaja pa cilësi janë një turp."

Arma tjetër e tij për t'u përballur me ngecjen në vend numëro të sistemit ishte demokracia. Për herë të parë pati zgjedhje të lira për Kongresin e Deputetëve të Popullit.

Testi më i vështirë

Ky relaksim i regjimit represiv shkaktoi një trazim midis shumë kombësive të ndryshme që përbënin Bashkimin Sovjetik. Trazirat në Kazakistan në dhjetor 1986 paralajmëruan një periudhë trazirash në përgjithësi.

Gorbachev, the Soviet leader who helped end the Cold War

Gorbaçovi donte t'i jepte fund Luftës së Ftohtë, duke negociuar me sukses me Presidentin e SHBA Ronald Reagan për heqjen e një klase të tërë armësh përmes traktatit të Forcave të Ndërmjetme Bërthamore.

Dhe përfundimisht i dha fund pushtimit poshtërues dhe të përgjakshëm të Afganistanit.

Por testi i tij më i vështirë erdhi nga ato vende që ishin aneksuar pa dëshirë nga Bashkimi Sovjetik.

Këtu hapja dhe demokracia çuan në thirrje për pavarësi, të cilat fillimisht Gorbaçovi i hodhi poshtë me forcë.

Shpërbërja e BRSS filloi në republikat baltike në veri. Letonia, Lituania dhe Estonia u liruan nga Moska.

Në 9 nëntor 1989 pas demonstratave masive, qytetarët e Gjermanisë Lindore u lejuan të kalonin lirshëm në Berlinin Perëndimor (rënia e murit të Berlinit)

Reagimi i Gorbaçovit nuk ishte dërgimi i tankeve, siç tradicionalisht sovjetikët do reagonin. Përkundrazi, ai tha se ribashkimi i Gjermanisë ishte një çështje e brendshme gjermane.

Në vitin 1990, Gorbaçovit iu dha Çmimi Nobel për Paqe "për rolin kryesor që luajti në ndryshimet rrënjësore në marrëdhëniet Lindje-Perëndim".

Në gusht 1991, garda e vjetër komuniste në Moskë organizoi një grusht shteti ushtarak dhe Gorbaçovi u arrestua gjatë pushimeve në Detin e Zi.

Boris Yeltsin, shfrytëzoi shansin e tij, duke i dhënë fund grushtit të shtetit, duke arrestuar demonstruesit dhe duke i hequr Gorbaçovit pothuajse të gjithë pushtetin politik në këmbim të lirisë së tij.

Gjashtë muaj më vonë, Gorbaçovi shkruante; vetë Partia Komuniste u shpall e jashtëligjshme dhe Rusia u nis drejt një të ardhmeje të re, të pasigurt.

Vitet e mëvonshme

Gorbaçov vazhdoi të luante një rol të zëshëm si në çështjet ruse ashtu edhe në ato ndërkombëtare, por reputacioni i tij jashtë vendit ishte gjithmonë më i lartë se brenda vendit.

Kur kandidoi për presidencën ruse në 1996, ai mori më pak se 5% të votave.

Gjatë viteve 1990 ai mori pjesë në qarkun ndërkombëtar të leksioneve dhe mbajti kontakte me liderët botërorë, duke mbetur një figurë heroike për shumë jo-rusë, duke fituar çmime dhe nderime të shumta.

Ai pësoi një tronditje në jetën personale në vitin 1999 kur Raisa, gruaja e tij vdiq nga leuçemia. Prania e saj e vazhdueshme pranë tij i kishte dhënë një dorë humane reformave të tij politike.

Gorbachev, the Soviet leader who helped end the Cold War
Raisa dhe Gorbacov

Raisa took on a high-profile role alongside her husband

Gorbachev remained a staunch critic of President Vladimir Putin, whom he accused of running an increasingly repressive regime.

However, in 2014, Gorbachev defended the referendum that led to Russia's annexation of Crimea.

"Whereas Crimea had previously joined Ukraine based on Soviet laws, meaning party laws, without asking the people," Gorbachev said, "now the people themselves have decided to correct that mistake."

On Gorbachev's 90th birthday in March 2021, President Putin praised him as "one of the most outstanding statesmen of modern times, who had a significant impact on the history of the Russian nation and the world."